جمعہ, مئی 24, 2024
spot_img
ہومادبنمیرانیں داستانءِ شائر

نمیرانیں داستانءِ شائر

نبشتانک: ڈاکٹر غفور شاد

دنیا ءِ ھُمک اھد سازیں شائرءِ گْورا وتی اھدءِ داستان موجود بیت، کہ اے داستان ءَ ھما باریگءِ توامیں کسہ ءُ واکیات انچوش جاہ کن انت کہ ایشیءِ بیان ھچ دپتر زانت ءُ زانتکارءِ گورا دست نہ کپ ایت۔ مبارک ءِ شائریءَ یک نمیریں داستانے پمیشکہ گْوش ایت کہ

دو لبز قاضیءَ انچو پہ دیم رد نہ کُتگ

اے پیر مردءَ نمیرانیں داستانے گون

اے نمیرانیں داستانءَ آئیءِ توامیں اساطیر، راجدپتر، نفسیات، روئشت، دومان، زندمان ءُ زمین ءُ زمانءِ درسیں کسہ ءُ ھکایت ھوار اَنت۔ مئے پیر مردءِ نمیرانیں داستانءَ ایوکءَ وتی اھدءِ کسہ نہ انت، بلکیں اے “نمیرانیں داستان“ ءَ بلوچ ءِ توامیں باریگانی کسہ ءُ داستان ھوار بنت۔ بگندئے اے نمیریں داستان ءِ گُمان چو زرتشتءِ جاہءِ آسودگی ءَ بہ بیت کہ اودءَ ھمک ارواہءَ ابدمانیں آسودگی ے نسیبءَ بوتگ ، یا اے نمیریں داستانءِ بُنچک بہ گُپت ءِ ویل ڈیورنت انڈس ءُ سمیری دودمان ءِ ھما  بُنزہ بہ بیت کہ چہ ھمائیءِ باتن ءَ اے دوئیں ھزراں سال کوھنیں دودمان ودی بوتگ انت، اے تاریخ ءِ یک دراج بُریں سپرے، کہ سپرءَ آئیءَ را وتی ھر ھورت ءُ پروش ءِ، ھر سنگ ءُ ڈوک، ھر ریک ءُ سمات ، کوہ ءُ کوچگ ، ھر ڈاک ءُ ڈن ءِ غم چو سیہ ماری دجان اِنت۔پمشکہ پہ وتی بُندرءِ گماں ھزار ارمان ءُ سد پاھار کشانءَگوش ایت۔

رگانی ھون بِلّے سرجمءَ درداں بہ سْرھمین انت

من باندا نوبتے جیڑاں

من باندا منزلے پولاں

اے وھدءِ تاکریچیں موسمانی مھربانی اِنت

کہ من گُنگیں ھّزاماں چہ دلءَ آسر کنگ لوٹاں

من ءَ اساپ تھریں دردءِ لزت انگرین سھتے

وتی ھیناریں  جیگءَ  تر کنگ لوٹاں 

غمے پدر کنگ لوٹاں

دلءَ شگرب داں مگرب من پہ ماتیں گُلزمینءَ آس پِرداراں

من کولیگاں پہ ڈیھءِ مھلبیں پُلکاں

من ھیراتاں وتی مسکیں سماتانی

مراتاں پہ تیابءِ ارزُنیں ریکاں

من کرباناں وتن ماتءِ

ڈلءُ ڈوکاں بہ پلگاراں

چگردی کنٹگاں  گوں دیدگاں داراں

منی مکہ، مدینہ ، مصرءُلبنانیں بلوچستان

منی ساہ ءُ منی ایمان

 مبارکءِ  نمیرانیں داستان نہ ایوکءَ مئے گیرءُ زھیرانی بُندرءِ کسہ اِنت کہ ما وتی راجدپترءِ یک باریگےءَ گار ءُ بیگواہ کُتگ ، بلکیں اے پیر مردءِ نمیریں داستان برے برے دنیا ءِ ھما کلیں ایردست ءُ زیردستیں راجانی مھرانی دوارجاہءِ داستان کسہ جوڑ بیت کہ آ انوں دوزاھی زندےءَ چو جنتری دُرشگ بوھان اَنت۔ قاضی ءِ داستان  بندیگیں ، پادمالیں ، وار ءُ بزگءُ لگتمالیں  بنیادمءِ آجوێیءِ جنگ اِنت کہ اے جنگءَ مبارکءِ توار  بھہ ایر جیگ ءُ ایرماد نہ بیت ءُناں کدی گُنگءُ بے گویاک بیت۔

اے جنگ تھنا یک بلوچءِ گلزمینءِ جنگ نہ انت

اے جنگ تھنا مئے کساس ءُ کئیل پارسنگ نہ انت

اے جنگ داں ھساب ءِ روچ ءَ کائم اِنت ءُ دائم اِنت

اے جنگ تمام کائنات ، اے عرشءُ کُرش ھور بنت

ادا گوں زندگیءَ  مرگءِ ھست ءُ نیست تور بنت

برے برے مِڑءِپڑءَ توان ھم لگور بنت

مبارکءِ نمیریں داستان وھدے آئیءِ جندءِ کساس ءُ کئیلءَ ھما دیم گْوزیت ءُ عرش ءُ کُرش ءَ وتی تھا دُرشیت ھور ءُ تور کنت ، گڑا ماں اے زندءُ مرگءِ ھست ءُ نیستءِ جوھرانی سوداگریءَ توان چے ، ءُ نزور چے؟ مبارکءِ نمیریں داستان  بلوچءِ نہ گُشتگیں دودمان ءُ راجدپترءِ ھما کسہ اِنت ، کہ اے گنُگیءِ نہ گْوشتگیں زبان ءَ بلوچ دودمانءِ ھر ھما کسان کسانیں جیڑہ ءُ واکیات کہ ترا راجدپترءِ تاکاں دست نہ کپ انت، یا ھچ کسہ کارءَ بیان نہ کُتگ انت یا ھچ پولکارءَ نہ پول اِتگ اَنت یا ھچ شائرءَ نہ ساز اِتگ اَنت یا ھچ نگدکار نہ چکاس اتگ اَنت، ھما مبارکءَ  ازمءِ زہءَ گوستگ انت ءُ پُھلءِ سراتی چکاساں سوبین بوتگ انت۔

منا بہ مار چو اراواہءِ سولیں بانداتءَ

کہ اے کتاب گوں ھر مردم  نہ بیت ماناہ

ریمز گون مہ  جنت گوانزگانی لیبوکاں

رُدان بنت منی اوستانی روچ پُل بِلّے

روانک راھسراں پہ کئے زھیروار اَنت

من جیڑتگ کہ منی درد کمو کمتر بنت

من پھمتگ کہ منا ھچ ھسابءَ ھمراہ نیست

بلئے من آپ نہ ششت انت گوں موسمی ھئوراں

دلءَ چراگ بلنت ءُ من تھاریءَ جیڑاں 

ما رژن دروھتگیں مردماں مہ وان ءُ مہ پُرس

مہ جیڑ ءُ پِکر مکن

تھاریءَ وتی ساھگ اوں  ساھگءَ دروھیت

نہ کؤش پہ منا گیرانی ھلوتاں سر کنت

نہ جمراں منی ارسانی متلبے گون اِنت

چراگ کور بوھان انت منی امیتانی 

کُچک نزانت کہ ھڈءَرا چینچو زیم پر اِنت

مبارکءِ نمیرین داستان گاریں گلباگےءِ کسہ اِنت ،اے گلباگ  باریں آئیءَ بُندپترءِ کُجام باریگءَ گارءُ بیگواہ کُتگ بلئے اے  گاریں گُلباگ انگت آئیءِ لاشعورءَ نشتگ ءُ آئیءِ شئیرانی مُرادیں بُندر اِنت۔مبارکءِ شائری ھمے گاریں گلباگے ءِ شوھاز ءِ شائری انت ، ھمے گلباگ راجدپترءِ یک باریگےءَ ھمائیءِ بوتگ ءُ نوں آئیءِ دستءَ چہ شُتگ ۔مبارکءِ  شائری  اول داں آخرءَ ھمے گاریں گلباگءِ شوھازءَ سر گردان اِنت ۔

 منا دیر انت دل وتی لبانی آتراپاں چکرینتگ

برے رنگانی بازارءَ برے جنگانی ساھیلءَ

برے پہ ڈیروءِ پُلکاں برے پہ مسکیں باتیلءَ

منی بلبل منی  شانتل زھیر وار انت

منی سسی،منی سمی ،منی ھانل زھیروار انت

منی شانتو، منی سیسو، منی بلبل زھیروار انت

تمامیں رنگءُ بو ، پُرسی تمامیں پُل زھیروار انت

اے بولان ترانگیں اُمرءِ کجام اھدءَ بہ چکاساں

کہ گران انت چو منی اوپارءِ پارسنگءَ

ھُمک پیما ھُمک رنگءَ

وتی جندءِ تہا واتر کنگ لوٹاں

مبارکءِ نمیریں داستان برے برے جنگ نامگے(ایپک) بیت، اے جنگ نامگءَ آئیءِ است ، گْوستءُ باندات ءِ توامیں مڑ ءُ جنگ ، شکست ءُ سوبانی تمامیں کسہ ءُ داستان ھوار بنت۔ادا آئیءِ دُرستیں بامردءُ شھمرد ءُ شیرزال پہ وتی وابانی بُندرءَ پہ  شان ءُ مڑاہ مڑ انت ء مِر اَنت ءُ مبارک پہ پُر مڈاھیں دلے آھاں نازین ایت۔

اے ھون کہ زمانگءَ مئے دامنءَ شلینتگ انت

اے ھونءِ کسہءَ مکن

اے  ھون چو کہ ھِنیءَ مئے اندرءَ رجینتگ انت

اے ھونءِ کسہءَ مکن

بلوچءِ زگریں ھون زندگیءِ دامنءَ کپنت

بلوچءِ نگدیں گال بندگیءِ دامنءَ کپنت

من ءُ گلام ءُ شیر یکیں مرکبءَ سوار اتیں

منیرءِ کسہءَمکن

ما کُل چہ روچء بُندرءَ

بلوچءِ دردوار اتیں

گسر چہ جندءِ ساھگءَ 

ما رژنءِ رازدار اتیں

لگور ءِ مرگ ءُ زند چے؟

نزورءِ پادءُ پند چے؟

ابید چہ اے بُندرءَ

مئے زندگیءِجند چے

مبارکءِ نمیریں داستان  مئے اجتماعی شعورءِ داستان  انت اگن کسے بلوچ ءِ اجتماعی شعورءَ زانگ لوٹ ایت مبارکءَ بوان ایت۔

مبارک بلوچءِ نہ گُشتگیں دودمان ءُ راجدپتر کسہ اِنت، مبارک بلوچ ءِ ھستءُ گوست ءُ بانداتءِ کسہ اِنت، بلوچ ءِدودمان ءُ راجدپترءِ ھر ھما کسان کسانیں جیڑہ ءُ واکیات ترا راجدپترءِ تاکاں دست نہ کپ انت، ھچ کسہ کارءَ بیان نہ کُتگ انت ءُ ھچ پولکارءَ نہ پول اِتگ اَنت ءُ ھچ شائرءَ نہ ساز اِتگ اَنت ءُ ھچ بُندپتر زانتءَ نبشتہ نہ کُتگ انت، ھما مبارکءَ وتی ازمءِ بارگیں راہءَ گوزینتگ انت ءُ پما سر بوتگ انت:

گُڈی ءَ بس ھمینچو گوشان ءُ وتی گپاں چمداں سر پُروش کناں کہ مئے مبارک چو فلسطینءِ ایڈورڈ سعیدءَ، چو کیناءِ اینگوگیءَ، چو مصرءِ عبدلمنیفءَ، چو افریقہءِ چینوا اچیبےءَ ، ارونا دھتی رائےءَ، ءُ فیض احمد فیضءَ ایردستانی  شائرے، آ وتی دودمان ءُ وتی کلچرءِ شائر ے، آئیءِ گْورا شئیر ءُ ازم ءِ وتی دود ءُ رسم انت کہ آئیءِ شائر وت موھری دواگرے، تمنءِ منصف انت کہ ھر دیمءِ ورداساں دنت ءُ دست ئِے  ھم نہ لرز انت۔ آ وتی راج ءُ ھمک ایردستءِ اجتماعی زبان انت، آ وتی مردمانی اجتماعی وزڈم ءُ دانش انت، وتی ھمراہءُ ھم وتنانی پگری چیدگ انت، آ وتی راجءِ بُندپتری بودشت اِنت، وتی مردمانی ھَندی زانشت انت، وتیانی دردءُ تورشت انت۔ آ وتیگانی تمردیں گالوار ءُ توار اِنت۔

پرچکہ آ چو کنیاءِ مزن نامیں پوسٹ کالونیئل نگدکارءُ گدار نبیس این گوگی تیوانگوءَ زانت کہ

” زوراکءِ نیمگءَ ایردستانی گھگیریءِ ھلاپءَ ھما بمب کہ ھر روچ آھانی سرا گوارگ بیت آ دودمانی بمب اِنت۔ دودمانی بمب ھماھاں نیستءُ گار کنت کہ آھانی جزم گوں وتی نام، گوں وتی زبان ، گوں وتی چاگردءُگوں وتی راجمڈیءَ  بندوک اِنت۔“

پمیشکہ مبارک گونگیں شائرےءِ ازم درامدیں نگدی کیلواں گوں کئیلگ مہ بنت۔ انچوشکہ ایڈورڈ سعید گْوش ایت کہ

 “اے ابرمی گپے اگن ترا نوآبادیاتی پژدرے گون گڑا سامراجی تھیم تئی جوڑ کنگءَ پیسلہ ساز بیتءُ اگن تو یورپی لبزانکءِ دلپھکیں نگدکارے بہ بئے ھم اے ترا وتی نیمگءَ کش ایت“ 

 کم چہ کم مبارک ءَ را کالونی ءِ داتگیں نگدی شاھیماں ھچ ھسابءَ تورگءُ چکاسگ مہ بیت ، پرچا کہ مبارک پد نوآبادیاتیءُ ایردستانی شائرے ءُ آئیءِ  سرجمیں زندگیءِ جنگ گوں نوآبادیان ءُ زبردستان  بوتگ۔

متعلقہ مضامین

جواب چھوڑ دیں

براہ مہربانی اپنی رائے درج کریں!
اپنا نام یہاں درج کریں

تازہ ترین